به گزارش خبرگزاری حیات از مشهد؛ سردار محمد باقر نیکخواه بهرامی پژوهشگر سلاح‌های شیمیایی ، در دوران دفاع مقدس چند سال مسؤول تبلیغات جبهه و جنگ در قرارگاه کربلا و از سال 1364 به بعد نیز فرمانده جنگ‌های نوین قرارگاه خاتم الانبیا (ص) بوده است.سردار نیکخواه درباره حملات شیمیایی دشمن برای بازپس گیری فاو در جریان عملیات والفجر8 می‌گوید : با آغاز عملیات بی‌نظیر والفجر 8 و گذر از رودخانه‌ مواج و خروشان اروند و فتح فاو ‌، عراق سراسیمه به حملات مستمر برای بازپس گیری مواضع از دست رفته اقدام کرد ، به همین منظور ابتدا گارد ریاست جمهوری را به منطقه‌ عملیاتی فرستاد ، پس از آن حمله های خارق‌العاده ‌، حجیم و گسترده‌ شیمیایی را آغاز کرد تا شاید با بمباران‌های بی‌وقفه و گلوله‌باران‌های همزمان با انواع توپ‌ها و خمپاره‌ها بتواند روحیه‌ رزمندگان ایران را تضعیف کند و آنها را عقب براند و ‌ مواضع تصرفی را پس بگیرد .وی در ادامه از جنایات شیمیایی صدام در جنگ می گوید : دشمن بعثی با بیش از 35 فروند انواع جنگنده بمب افکن‌های میراژ ‌، سوخو ‌، توپولف و میگ اقدام به بمباران گسترده‌ ، پی در پی و پرحجم شیمیایی در این مناطق کرد . از جمله شهر فاو ‌،جاده استراتژیک بصره فاو ‌، جاده‌ البحار‌ف ، جاده‌ ام‌القصر ، راس البیشه‌ ، قشله‌ ، نخلستان‌های دو سوی اروندرود ‌، اسکله‌ها ،‌ مواضع نیروها در حد فاصل رودخانه‌ بهمن‌شیر تا اروند رود،‌ سراسر سواحل و نخلستان‌های منتهی به خلیج فارس ‌، دهانه‌ اروند رود تا شهر آبادان ‌، اروند کنار ‌، خسروآباد و شهرک قصر‌ ،همچنین قفاس ‌، چویبده‌ ، خضر‌ ، حوالی بندر امام خمینی و ماهشهر‌ ، جاده‌های مواصلاتی شمال بهمن‌شیر‌ ، جاده‌های آبادان ماهشهر‌ ، ‌آبادان اهواز و آبادان خرمشهر و پل‌های ورودی به شبه جزیره آبادان . این بمباران‌ها به گونه‌ای بود که آسمان فاو و مناطق پشتیبانی و قرارگاه‌ها ،‌ اورژانس‌ها ‌، بیمارستان‌های صحرایی حضرت فاطمه الزهرا (س) و علی بن ابی‌طالب (ع) و جاده‌های مواصلاتی و نخلستان‌های اروندرود و خلیج فارس از انواع گازها و عوامل شیمیایی به صورت توده‌های ابر مانند و ذرات ریز بارانی به رنگ‌های زرد‌ ، نارنجی و سبز‌ ، مملو و پوشیده شد .وی می افزاید : دشمن همچنین با شلیک انواع گلوله‌های شیمیایی به وسیله‌ حدود 100 قبضه‌ توپ‌ ، بر غلظت و تراکم آلودگی افزود . موادی که دشمن به کار برد عبارت بودند از گازهای مخرب تاول‌زاهای شدید بویژه خردل‌های سولفوره (گوگردی) ،‌ موستارد و نیتروژنه ، گازهای اعصاب تابون و سارین ‌؛ عوامل موثر بر خون و ترکیبات سیانور بویژه سیانید هیدروژن‌ ؛ عامل خفه کننده فسژن‌ ؛ ناتوان کننده‌ها و عامل بس خطرناک و ناشناخته‌ اعصاب سری vx و ترکیبات مهلک اعصاب تابون با هیدروژن سیانید و فسفات که با عوارض و تاثیرات متفاوت و متضاد خود سبب تشدید آثار و صدمات دیگر عوامل شد و امر درمان را پیچیده‌تر و مشکل‌تر می‌ کرد . شدت تراکم و مقدار آلودگی و غلظت آن چندان بود که زنده ماندن بدون داشتن تجهیزات محافظ انفرادی برای نیروها امکان پذیر نبود . از سوی دیگر به سبب نبود تجهیزات ، تصورش سخت بود که کسی جان سالم از این اوضاع به در برد ؛ حتی نابودی حیوانات اهلی و موجودات زنده‌ دیگر چون پرندگان ، دوزیستان‌ و آبزیان حتمی بود . همچنین اشجار ‌، نخل‌ها و روییدنی‌ها نیز بر اثر آلودگی‌ ، پژمرده و در معرض نابودی قرار گرفتند و آب‌ها و مرداب‌ها نیز آلوده شدند . به طور کلی اکوسیستم و محیط در معرض آلودگی قرار گرفت و آسیب های غیر قابل باوری را دید .سردار نیکخواه بهرامی در ادامه می گوید : عراق در عملیات گسترده‌شیمیایی خود ‌، بیش از 45 روز در چند مرحله به جنایات ضد بشری خود ادامه داد . شدیدترین بمباران‌ها به مدت 18 روز از 23 بهمن تا 10 اسفند 1364 (12 تا 29 فوریه‌ 1986) در مرحله نخست عملیات بود که با شلیک بیش از 500 بمب و راکت و حدود 3000 گلوله‌شیمیایی بی‌وقفه انجام گرفت و حاصل این جنایت‌ ، مصدومیت بیش از 12000 تن و شهادت 1000 تن از رزمندگان ایران تا 10 اسفند 1364 بود . در این مقطع‌ ، افزون بر منطقه‌ عملیاتی فاو ‌، ارتش بعث در مناطق دیگر نیز به حملات شیمیایی پرداخت . طبق شنود فرماندهی قرارگاه غرب (نجف اشرف) از مکالمات فرماندهی یک تیپ عراقی مبنی بر درخواست حمله‌ شیمیایی در منطقه مهران‌ ، تیپ امام سجاد (ع) برای پوشش پدافند شیمیایی منطقه به مهران اعزام شد . در پی آن عراق در چهارم خرداد 1365 (25 مه 1986 ) در محورهای روستای گلان ، ‌کنجان چم و صالح‌آباد مهران با استفاده از گازهای خردل و تابون ‌، 600 تن را مصدوم و 13 تن را شهید کرد .این پژوهشگر سلاح‌های شیمیایی درباره ارزیابی حملات شیمیایی عراق در عملیات والفجر 8 می گوید : عراق از 23 بهمن 1364 تا 9 فروردین 1365 به مدت 45 روز در چند مرحله ‌، عملیات گسترده شیمیایی را علیه رزمندگان ایران در عملیات والفجر 8 باتمام توان شیمیایی خود آغاز کرد و ادامه داد و بی‌محابا و با اطمینان کامل از مجازات نشدن و ممانعت مجامع مسؤول بین المللی ، صدها بمب ، راکت و هزاران گلوله شیمیایی در سراسر منطقه عملیاتی اعم از خطوط مقدم تا عمق 80 کیلومتری عقبه‌های عملیات پرتاب و شلیک کرد و سراسر منطقه را از گازها و عوامل شیمیایی خطرناک و کشنده آکنده ساخت ‌، به نحوی که تراکم و شدت آلودگی چندان غلیظ بود که حتی آبزیان و نباتات و نخل‌ها را هم در معرض نابودی و پژمردگی قرار داد‌ ، بویژه درتاریخ 23 بهمن‌ تا 10 اسفند ‌، 21 تا 28 اسفند 1365 ‌، سوم تا ششم فروردین و یکم تا چهارم اردیبهشت 1365 که شدت آلودگی بیش از دیگر نوبت‌های حملات عراق بوده است . برهه‌ پایانی حملات شیمیایی گسترده‌ هواپیماهای عراق در مقطع سوم‌ ، حمله‌ سوم دی ماه 1365 به پاسگاه ژاندارمری بین اسلام آباد غرب و کرمانشاه بود که سبب مصدومیت دو نفر از ژاندارم‌ها با عامل خردل شد . در مجموع ‌، عراق بیش از 120 حمله‌ شیمیایی انجام داد . در این حملات که صبح و عصر انجام می‌شد ، هواپیماهای دشمن با چندین سورتی پرواز‌ ، ده‌ها بمب و راکت بر سر رزمندگان ایران فرو ریختند که بر اثر 45 روز حملات گسترده‌ شیمیایی ‌، حدود 20 هزار تن مصدوم و 3000 نفر شهید شدند .